08/08/2026
📕📒📔📕Knowledge Sharing Post
လူတိုင်းကြိုက်တဲ့ သတ္တု Or ရွှေ ( Gold)
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရွှေထုတ်လုပ်ခြင်း နဲ့ ကမ္ဘာ့ရွှေလောက
ကမ္ဘာ့ ရွှေ ထုတ်လုပ်မှုသည် တစ်နှစ်လျှင် မက်ထရစ်တန်ချိန် ၄,၀၀၀ မှ ၅,၀၀၀ ခန့်ရှိသည်ဟု ခန့်မှန်းထားပြီး အများစုမှာ အသစ်တူးဖော်ရရှိသော ရွှေတွင်း အရင်းအမြစ်များမှ ဖြစ်သည်။
၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင်ကမ္ဘာ့ရွှေထုတ်လုပ်မှုမှာ ၃၆၁၂တန် ရှိသည်။ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံးရွှေထုတ်လုပ်သူမှာတရုတ် ဖြစ်ပြီး ရွှေ၃၇၈တန် တူးဖော်ရရှိခဲ့သည်။ဒုတိယအများဆုံးမှာရုရှားနိုင်ငံဖြစ်ပြီး တန်ချိန် ၃၂၁ တူးဖော်ခဲ့ပြီးသြစတြေးလျနိုင်ငံသည်တန်ချိန် ၂၉၀ ဖြင့် တတိယနေရာတွင် ရှိနေသည်။
တရုတ်............၃၇၈ မက်ထရစ်တန်
ရုရှား...............၃၂၁ ...... ။ .....
သြစတြေလျ...၂၉၃ ...... ။ .....
ကနေဒါ..........၁၉၁ ....... ။ .....
အမေရိကန်.....၁၆၆ ...... ။ .....
ဂါနာ...............၁၃၅ ....... ။ .....
မက္ကဆီကို........၁၄၀ ....... ။ .....
အင်ဒိုနီးရှား......၁၃၂ ....... ။ .....
ပီရူး.................၁၃၇ ....... ။ .....
ဥဗက်ကစ္စတန်..၁၃၀ ........ ။ .....
စသဖြင့် ဂူဂယ်၌၄င်း၊ AI များကိုမေးကြည့်လျင်၄င်း တွေ့နိုင်ပါသည်။
မြန်မာပြည်က ထိတ်တန်း ၁၇ နိုင်ငံ စာရင်း မပါရှိသောကြောင့် တနှစ် ရွှေ တန်ချိန် ၅၀ ထက် ပိုမထွက်နိုင်ပါ။ မြန်မာပြည် တနှစ်လျင် ရွှေ မည်မျှထွက်သည်ကိုလဲ လုံးဝ မသိနိုင်ပါ။ ခန့်မှန်းခြေ သာ သိနိုင်ပါသည်။ ရွှေထုတ်လုပ်မှု အများစုသည် တရားမဝင်ထုတ်လုပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။
2019 တွင် ထုတ်ပြန်သော Dylan MeFarlane & Rebecca Villalobos, Edited by Daniel Stapper & Leonard Buckles စာတမ်းအရ ထုတ်လုပ်သော မက်ထရစ်ရွှေတန်ဖိုး US$ အမေရိကန်ဒေါ်လာ (ဘီလျံ) မှန်းဆချက်အရ
မန္တလေးတိုင်း...................13 ဘီလျံ မှ 79 ဘီလျံ
ကချင်ပြည်နယ်................11 ဘီလျံ မှ 68 ဘီလျံ
စစ်ကိုင်းတိုင်း(ဟုံးမလင်း)..9.5 ဘီလျံ မှ 57 ဘီလျံ
ရှမ်းပြည်နယ်....................7.6 ဘီလျံ မှ 45 ဘီလျံ
အခြားဒေသ.....................0.47 ဘီလျံ မှ 2.7 ဘီလျံ
စုစုပေါင်း.........................38 ဘီလျံ မှ 218 ဘီလျံ ဖြစ်ပါတယ်။
ထိုသုတေသနစာတမ်းမှာ ခန့်မှန်း၍ ရေးထားခြင်းဖြစ်ပြီး ယုတ္တိမရှိ၊ လက်တွေ့နှင့် မကိုက်ညီပါ။
ရွှေ မက်ထရစ်တစ်တန် ၏ တန်ဖိုးမှာ ယခု ၂၀၂၆ ပေါက်စျေး တစ်အောင်စ ဒေါ်လာ 4060 ပေါက်စျေး အရ ဒေါ်လာ သန်း ၁၃၀ ရှိပါသည်။ 38 ဘီလျံဒေါ်လာ ဆိုသည်မှာ လက်ရှိ ရွှေမက်ထရစ်တန် ၂၉၂ ရှိပါသည်။
၂၉၂ တန် ဆိုပါက ကမ္ဘာ့ ထိတ်တန်း ၃နိုင်ငံစာရင်းဝင် ဖြစ်မည်။
အထက်ပါ သုတေသနအချက်အလက်အရ အနည်းဆုံး တစ်နှစ်ကို US$ 38 ဘီလျံ ထုတ်လုပ်နေပြီး လုပ်သားအင်အားက ၁သိန်း မှ ၈သိန်းအထိရှိသည် ဟု ဆိုသည်။
မြန်မာပြည် တနိုင်ငံလုံး ရွှေ တနှစ် ၁၀ တန်ထက် ပိုမထွက်နိုင်ပါ။ ရွှေ ၁၀ တန် ၏ တန်ဖိုးမှာ ဒေါ်လာ သန်းပေါင်း ၁၃၀၀ ရှိပါသည်။
မြန်မာပြည် ရွှေ ထုတ်လုပ်နည်းအမျိုးမျိုးရှိရာ.သမရိုးကျ မြစ်ချောင်းမှာ ရွှေဖောင်၊ သဲကျောက်စုတ်စက်နည်းလမ်း.သမရိုးကျ မြေကော်စက် (ဘက်ဖိုး)နဲ့ ရွှေဖောင်သုံးခြင်း.ရွှေကျောရှာပြီး သတ္တုတွင်းကဲ့သို့ တူးဖော် အမှုန်ကြိတ် ဆိုင်ယာနိုက်ဓာတုနည်း
စတဲ့ နည်းလမ်းများဖြစ်ပါသည်။
လုပ်ကွက်များကို အစိုးရထံမှ၄င်း၊ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများထံမှ၄င်း ရယူပြီး မတူးခင်ကတည်းက မှန်းခြေ ထွက်မဲ့ရွှေ ပမာဏရဲ့ ၂၅% ကို ရွှေ ပိဿာနဲ့ အခွန် ကြိုတင်ပေးကြရသည်။
၂၀၂၆ Tiktok ဗီဒီယိုတစ်ခုအရ လုပ်ကွက် ရရှိထားသူထံမှ ခွဲဝေရယူသူတစ်ဦး သည် မတူးဖော်မီကတည်းက ရွှေ ၂၀ ကျပ်သား အနည်းဆုံးပေးပြီး စက်အင်အား၊ လူအင်အား ဖြင့် အသေးစားလုပ်ငန်း တူးဖော်ရင်တောင် တဧကမြေကွက်အတွက် အနည်းဆုံး ကျပ်သိန်းတစ်သောင်း (US$2.5 သိန်း) ရင်းနှီးရပါသည်။ ကြာချိန် ၃ပတ် လောက်နဲ့ မြေတဧက ကို ရွှေထုတ်လုပ် ပြီးစီးပါတယ်။ တစ်နေရာ ထုတ်ပြီးရင် အခွန် ရွှေ ဆက်ပေးပြီး ဆက်ကာ ဆက်ကာ တူးဖော်ကြပါသည် ဟု သိရသည်။
မြစ်ချောင်းအနီးနား ရွှေဖောင်များနဲ့တူးဖော်ခြင်းက ပိုခေတ်စားလို့ ရေတွေညစ်ညမ်း ဏျက်စီးကြပါသည်။
သမရိုးကျ ပြဒါး သုံးပြီး ရွှေထုတ်လုပ်ကြသော်လည်း ရွှေပါတဲ့ လိပ်သဲကျောက်ကို အမှုန့်ကြိတ်ပြီး ဆိုင်ယာနိုက် ကန်များနဲ့ထုတ်လုပ်နည်းက သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ပိုညစ်ညမ်းစေပါသည်။
ကမ္ဘာ့ရွှေထုတ်လုပ်မှု အချက်လက်များ
အောက်ပါ ဝီကီဆောင်းပါးမှ ထုတ်နုတ်ထားပါသည်။
သမိုင်းကြောင်းအရ၊ alluvialသိုက် များမှ ရွှေတူးဖော်ခြင်းသည်ရွှေရှာဖွေခြင်းကဲ့သို့သော လက်ဖြင့်ခွဲထုတ်သည့် လုပ်ငန်းစဉ်များကို အသုံးပြုခဲ့သည် ။ မျက်နှာပြင်အောက်ရှိသတ္တုရိုင်းများသို့ရွှေတူးဖော်ခြင်း တိုးချဲ့လာခြင်းကြောင့် ကြီးမားသော တွင်းတူးဖော်ခြင်းနှင့်ရွှေ cyanidationကဲ့သို့သော ဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ ထုတ်ယူခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်များကဲ့သို့သော ပိုမိုရှုပ်ထွေးသော ထုတ်ယူခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်များ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။
၂၀၂၃ ခုနှစ်၊အနောက်ဩစတြေးလျရှိKalgoorlieရှိSuper Pit ရွှေတွင်း မှ ရွှေတုံးတစ်တုံးရဲ့ သမိုင်း၊ ၁၈၈၅ ဓာတ်ပုံ ဖော်ပြထားပါသည်။ မြောက်ပိုင်း နီဗားဒါးရှိ Sleeper မိုင်းမှ ရရှိသော Bonanza ရွှေရိုင်းတုံးဟာ ၁၀.၅ စင်တီမီတာခန့် အထိ ရှိပါသည်။
ရွှေတူးဖော်ခြင်း၏သမိုင်းကြောင်းသည် အနည်းဆုံး ဘီစီ ၄၇၀၀ ခန့်ကတည်းက စတင်ခဲ့ပြီး ရွှေသည် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းရှိ သမိုင်းမတင်မီနှင့် အစောပိုင်းယဉ်ကျေးမှုများတွင် တူးဖော်ရရှိခဲ့သော အရေးကြီးသောသတ္တုတစ်ခုဖြစ်သည်။ ရောမနှင့် အီဂျစ်ကဲ့သို့သော အင်ပါယာများတွင် ရွှေတူးဖော်ခြင်းသည် အစိုးရများအတွက် ချမ်းသာကြွယ်ဝမှုနှင့် အာဏာ၏ရင်းမြစ်တစ်ခု ဖြစ် သည်။
၂၀ ရာစုနှင့် ၂၁ ရာစုများတွင် အကြီးစားကုပ္မဏီ ကော်ပိုရေးရှင်းကြီးများသည် တူးဖော်ရရှိသော ရွှေအများစုကို ထုတ်လုပ်ကြသည်။ လက်တွင်းဖြင့် တူးဖော်လုပ်ကိုင်သော အသေးစား သတ္တုတွင်းလုပ်သားသန်းပေါင်းများစွာလည်း ရှိပါသည် ။
၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် နှစ်စဉ် ရွှေဝယ်လိုအား ၄,၄၄၈ တန်ရှိခဲ့ပြီး ၂၀၂၂ ခုနှစ်ထက် ၅% လျော့နည်းခဲ့သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် စုစုပေါင်း ရွှေဝယ်လိုအားမှာ ၄,၈၉၉ တန်ဖြင့် အမြင့်ဆုံးဖြစ်ခဲ့သည်။
သတ္တုရိုင်းများတွင် ပါဝင်မှု လျော့နည်းလာသော်လည်း ရွှေထုတ်လုပ်မှုမှာ တိုးပွားလာနေပါသည်။ ဤတိုးတက်မှုကို ပိုမိုကြီးမားသော စက်မှုလုပ်ငန်းတပ်ဆင်မှုများအပြင် အထူးသဖြင့် ရွှေ သတ္တုဗေဒတွင် ဆန်းသစ်တီထွင်မှုများမှတစ်ဆင့် ရရှိနိုင်ပါသည်။
ထောက်ပံ့မှုနှင့် ဝယ်လိုအား
၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် ကမ္ဘာ့ရွှေဝယ်လိုအား(ဗဟိုဘဏ်များမပါဝင်ဘဲ စုစုပေါင်းသုံးစွဲမှုအရ သတ်မှတ်ထားသည်) မှာ ၃၅၁၉ တန်ဖြစ်သည်။ရွှေဝယ်လိုအားကို ဗဟိုဘဏ်၏ အရန်ငွေတိုးမြှင့်ခြင်း၊ လက်ဝတ်ရတနာထုတ်လုပ်မှု၊ စက်မှုလုပ်ငန်းသုံးစွဲမှု (သွားဘက်ဆိုင်ရာ အပါအဝင်) နှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု (ချောင်းများ၊ ဒင်္ဂါးများ၊ ငွေလဲလှယ်ရောင်းဝယ်ရေးရန်ပုံငွေများစသည်)အဖြစ် ခွဲခြားထားသည် ။
ရွှေထောက်ပံ့မှုကို သတ္တုတူးဖော်ခြင်း၊ တရားဝင်ရောင်းချမှု (များသောအားဖြင့် ဗဟိုဘဏ်များမှ ရွှေ)၊ de-hedging (သတ္တုတွင်းကုမ္ပဏီများမှ terminal ဈေးကွက်များတွင် လပေါင်းများစွာကြိုတင်ရောင်းချသော သတ္တုများကို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပို့ဆောင်ခြင်း) နှင့် ရွှေအပိုင်းအစဟောင်းများမှ ပံ့ပိုးပေးပါသည်။
၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် ကမ္ဘာ့ရွှေထောက်ပံ့မှု စုစုပေါင်းမှာ တန်ချိန် ၃,၄၉၇ ရှိသည်။ရွှေသည် ပြန်လည်အသုံးပြုနိုင်သော အရင်းအမြစ်ဖြစ်သောကြောင့် ရွှေထုတ်လုပ်မှုသည် ရွှေဝယ်လိုအားကို ဖြည့်ဆည်းရန် မလိုအပ်ပါ။ လက်ရှိတွင် နှစ်စဉ်ရွှေတူးဖော်မှုသည် ရှိပြီးသား မြေပေါ်ရွှေ၏ ၂% (တန်ချိန် ၁၅၈,၀၀၀) ကို ထုတ်လုပ်သည် (၂၀၀၆ ခုနှစ်အထိ)။
၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ရွှေတူးဖော်မှုသည် ရွှေ ၂,၄၀၀ တန် ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး တရားဝင်ရွှေရောင်းချမှုမှာ တန်ချိန် ၃၀၀ နီးပါးနှင့် dehedging (သတ္တုတွင်းကုမ္ပဏီများမှ terminal ဈေးကွက်များတွင် လပေါင်းများစွာကြိုတင်ရောင်းချသော သတ္တုများကို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပို့ဆောင်ခြင်း) တန်ချိန် ၅၀၀ နီးပါး ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။
အမြင့်ဆုံးထုတ်လုပ်မှု
အခြားတူးဖော်ရရှိသောပစ္စည်းများကဲ့သို့ပင်၊ အရင်းအမြစ်ကုန်ခန်းခြင်းနှင့် အမြင့်ဆုံးထုတ်လုပ်မှုအတွက် သီအိုရီအမျိုးမျိုးကို တင်ပြခဲ့ကြသည် ။
ကမ္ဘာ့ရွှေတူးဖော်ထုတ်လုပ်မှုသည် ၁၉၀၀ ခုနှစ်မှစ၍ လေးကြိမ်တိုင်တိုင် အမြင့်ဆုံးသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်- ၁၉၁၂၊ ၁၉၄၀၊ ၁၉၇၁ နှင့် ၂၀၀၁ ခုနှစ်များတွင် ဖြစ်ပြီး အမြင့်ဆုံးအဆင့်တိုင်းသည် ယခင်အမြင့်ဆုံးအဆင့်များထက် ပိုမိုမြင့်မားခဲ့သည်။ နောက်ဆုံးအမြင့်ဆုံးအဆင့်မှာ ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် ထုတ်လုပ်မှု မက်ထရစ်တန်ချိန် ၂,၆၀၀ အထိ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး နှစ်အတော်ကြာ ကျဆင်းသွားခဲ့သည်။
ရွှေဈေးနှုန်းမြင့်မားမှုကြောင့် ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် ထုတ်လုပ်မှု ပြန်လည်မြင့်တက်လာခဲ့ပြီး၂၀၁၁ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၅ ခုနှစ်အထိ ထုတ်လုပ်မှု ၃၁၀၀ တန်အထိ ရောက်ရှိခဲ့သည့် နှစ်စဉ် စံချိန်တင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။
၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင်Barrick ၏CEO Aaron Regent က ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ထုတ်လုပ်မှုသည် ၂၀၀၀ ခုနှစ်တွင် အမြင့်ဆုံးသို့ ရောက်ရှိခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။Barrick ၏ ထုတ်လုပ်မှုစရိတ်သည် "ကျဆင်းလာနေ" ပြီး တစ်အောင်စလျှင်ဒေါ်လာ ၄၆၅ (တစ်ဂရမ်လျှင် ဒေါ်လာ ၁၅.၀)အထိ ရောက်ရှိခဲ့သည် ။
၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် ရွှေသည် တစ်အောင်စလျှင်ဒေါ်လာ ၆၅၀ (တစ်ဂရမ်လျှင် ဒေါ်လာ ၂၁)ရှိခဲ့ပြီးRoland Watson ကရွှေဈေးနှုန်းများ နိမ့်ကျခဲ့သည့် ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် စူးစမ်းရှာဖွေမှု ကျဆင်းမှုကြောင့် ရွှေထုတ်လုပ်မှုသည် ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် အမြင့်ဆုံးသို့ ရောက်ရှိခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
ရွှေထုတ်လုပ်နည်းပညာများ ခေတ်ရေစီးကြောင်း
ရေစီးကြောင်းသေတ္တာကို အသုံးပြုခြင်းသည် ရှာဖွေခြင်းနှင့် အသေးစားသတ္တုတူးဖော်ခြင်းတွင် ကြာမြင့်စွာကတည်းက အသုံးများသော အလေ့အကျင့်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ရေစီးကြောင်းများသည် ပိုလေးသောအမှုန်များသည် ချောင်းအောက်ခြေသို့ နစ်မြုပ်သွားမည်ဖြစ်ပြီး ပေါ့ပါးသောအမှုန်များကို ရေအောက်သို့ သယ်ဆောင်ပြီး စွန့်ထုတ်မည်ဟူသော မူအပေါ် အခြေခံ၍ လုပ်ဆောင်သည်။
ပိုကြီးသော စီးပွားဖြစ် နေရာချ သတ္တုတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းများသည်ကျောက်တုံးကြီးများနှင့် ကျောက်စရစ်များကဲ့သို့သော ပိုကြီးသော နုံးတင်ပစ္စည်းများကို ဖယ်ရှားရန်အတွက် စစ်ထုတ်စက်ရုံများ သို့မဟုတ်ထရွမ်မယ်လ် များကို အသုံးပြုကြပြီး ကျန်ရှိသောအရာကို ရေစီးသေတ္တာ သို့မဟုတ် ဂျစ်စက်ရုံတွင် စုစည်းကြသည်။
ဤလုပ်ငန်းများတွင် ယေဘုယျအားဖြင့် တူးဖော်စက်များ၊ ဘူဒိုဇာများ၊ ဘီးတပ်ကုန်းတင်စက်များနှင့် ကျောက်ထရပ်ကားများအပါအဝင် ဒီဇယ်အင်ဂျင်သုံး၊ မြေကြီးရွှေ့ပြောင်းစက်ကိရိယာများ ပါဝင်လေ့ရှိသည် ။
မြန်မာနိုင်ငံ၌လည်း အသုံးပြုကြသည်။
သောင်တူးခြင်း
ဤနည်းလမ်းကို ခေတ်မီနည်းလမ်းများဖြင့် အများအားဖြင့် အစားထိုးခဲ့သော်လည်း၊ အချို့သော တူးဖော်မှုများကို အသေးစားသတ္တုတွင်းလုပ်သားများက စုပ်ယူစက်များကို အသုံးပြု၍ ပြုလုပ်ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် ရေပေါ်တွင် ပေါလောပေါ်နေသော စက်ငယ်များဖြစ်ပြီး လူတစ်ဦး သို့မဟုတ် နှစ်ဦးမှ လည်ပတ်လေ့ရှိသည်။ စုပ်ယူစက်တွင် ရေအောက်တွင် အလုပ်လုပ်နေသော သတ္တုတွင်းလုပ်သားမှ ထိန်းချုပ်သော စုပ်ယူပိုက်နှင့် တွဲထားသော ပွန်တွန်းများဖြင့် ထောက်ပံ့ထားသော ရေထိန်းသေတ္တာတစ်ခု ပါဝင်သည်။ ဤနည်းလမ်းသည် မြစ်အောက်ခြေတွင် ရွှေတွေ့ရှိသည့်နေရာများ သို့မဟုတ် ရေအောက်ရှိ သိုက်များတွင် အထူးသဖြင့် ရေပန်းစားသည်။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ရွှေတူးဖော်ရေးဒေသများ နှင့် ကမ္ဘာအနှံ့ လုပ်ကွက်မျ စွာတွင် အချို့သော ကြီးမားသော စုပ်စက်ငယ်များ [မြင်းကောင်ရေ ၁၀၀ (၇၅kW)နှင့်၂၅၀မီလီမီတာ (၁၀လက်မ)] ကို ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းရှိ စီးပွားဖြစ်ထုတ်လုပ်မှုတွင် အသုံးပြုကြသည်။ စုပ်စက်ငယ်များသည် ရွှေတုံးငယ်များကို ထုတ်ယူရာတွင် ပိုမိုထိရောက်မှုရှိသည်။၎င်းသည် ရွှေရှာဖွေတွေ့ရှိရန် အခွင့်အလမ်းများကို မြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။၅၀ မှ ၁၀၀ မီလီမီတာ (၂ မှ ၄လက်မ)စုပ်ပြွန်များပါသော သေးငယ်သော စုပ်စက်ငယ်များကို ကျောက်တုံးကြီးများနောက်ကွယ်နှင့် "အရောင်" (ရွှေ) ပေါ်လာသည်အထိ ကျောက်စရစ်ခဲများနောက်ကွယ်ရှိနေရာများနှင့် အလားအလာရှိသော လမ်းကြောင်းများတစ်လျှောက် နမူနာယူရန် အသုံးပြုသည်။
ဤရွှေတူးဖော်မှုအမျိုးအစားသည် ၎င်း၏ကုန်ကျစရိတ်နည်းပါးမှုဖြင့် သွင်ပြင်လက္ခဏာရှိပြီး ကျောက်တုံးတစ်ခုစီကို တစ်ကြိမ်သာ ရွှေ့ပြောင်းသည်။ ၎င်းသည် ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုနည်းပါးသည်။
မြန်မာနိုင်ငံ၌လည်း အသုံးပြုကြသည်။
ရော့ကာသေတ္တာ
၁၉၀၀ ခုနှစ်ခန့်က အလက်စကာပြည်နယ်၊ နိုးမ်ကမ်းခြေတွင် ရွှေတူးဖော်ရန် rocker box များကို အသုံးပြုနေသော အမျိုးသားလေးဦး ပုံကို မြင်တွေ့နိုင်သည်။
Cradle ဟုလည်းခေါ်သော rocker box သည် sluice box ကဲ့သို့ ရွှေကိုဖမ်းယူရန်အတွက် နံရံမြင့်သော box တွင်တည်ရှိသော riffles များကိုအသုံးပြုသည်။ rocker box သည် sluice box ထက် ရေအသုံးပြုမှုနည်းပါးပြီး ရေအကန့်အသတ်ရှိသောနေရာများအတွက် အလွန်သင့်လျော်သည်။ rocking motion သည် placer ပစ္စည်းတွင် ရွှေ၏ gravity ခွဲထုတ်မှုအတွက် လိုအပ်သော ရေရွေ့လျားမှုကို ပေးစွမ်းသည်။
Rocker box များသည် ၁၉ ရာစုတွင် California Gold Rush ကာလအတွင်း ရေပန်းစားခဲ့ပြီး ယနေ့တိုင် အသုံးပြုနေဆဲဖြစ်သည်။ရိုးရှင်းပြီး ဈေးသက်သာသော်လည်း ယခင်က ဆွေးနွေးခဲ့သော သတ္တုတူးဖော်ရေးနည်းစနစ်များကဲ့သို့ ထိရောက်မှုမရှိပါ။
ဆိုင်ယာနိုက် လုပ်ငန်းစဉ်
ရွှေသန့်စင်ရန်အတွက် အဓိကနည်းလမ်းမှာ၁၈၀၀ ပြည့်နှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် မိတ်ဆက်ခဲ့သောဆိုက်ယာနိုက်ထုတ်ယူခြင်း နည်းလမ်း သို့မဟုတ် ရွှေဆိုက်ယာနိုက်ဒေးရှင်းဖြစ်သည်။ ဆိုက်ယာနိုက်သည် ရွှေနှင့်အတူ တည်ငြိမ်သောဒြပ်ပေါင်းများကို ဖွဲ့စည်းပေးသော်လည်း အဆိပ်အတောက်ဖြစ်စေပြီး ကောင်းစွာစီမံခန့်ခွဲခြင်းမရှိပါက ရေစနစ်များကို ညစ်ညမ်းစေနိုင်သည်။
၎င်းသည် ရွှေကို ရေတွင်ပျော်ဝင်နိုင်သော ညှိနှိုင်းမှုဒြပ်ပေါင်းအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခြင်းဖြင့် အရည်အသွေးနိမ့်သတ္တုရိုင်းများမှ ရွှေထုတ်ယူရန် အသုံးပြုသည့် သတ္တုဗေဒနည်းပညာတစ်ခုဖြစ်သည်။
အမှုန့်ကြိတ်ထားသောကျောက်ကို ဆိုဒီယမ်ဆိုက်ယာနိုက် ပျော်ရည်ဖြင့် ကုသသည်။ ထုတ်ယူထားသောအရာကိုကာဗွန်ပေါ်သို့ စုပ်ယူ ပြီးနောက် ကာဗွန်မှ ကော့စတစ်ဆိုဒါနှင့် ဆိုက်ယာနိုက် ပျော်ရည်ဖြင့် ဖယ်ရှားသည်။ ထို့နောက် ရွှေဆိုက်ယာနိုက်ကိုရွှေခွဲထုတ်ခြင်းဖြင့် နှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ရွှေသန့်စင်အဖြစ် ပြောင်းလဲသည်။
ဤထုတ်ယူမှုနည်းလမ်းနှင့် ဆက်စပ်နေသော ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ အန္တရာယ်များစွာရှိပြီးအဓိကအားဖြင့် ဆိုင်ယာနိုက်ဒြပ်ပေါင်းများ၏ အဆိပ်သင့်မှု မြင့်မားခြင်းကြောင့်ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင်၊ ရေနေဂေဟစနစ်များနှင့် လူ့ကျန်းမာရေးကို ထိခိုက်စေနိုင်သည့် မတော်တဆ ယိုစိမ့်မှုများ သို့မဟုတ် ယိုစိမ့်မှုများ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသည်။
၂၀၀၀ ခုနှစ်တွင်မြောက်ပိုင်း ရိုမေးနီးယားရှိBaia Mare ဆိုင်ယာနိုက် ယိုစိမ့်မှုသည် လေးလံသော သတ္တုရွှံ့များဖြင့် ညစ်ညမ်းနေသော ရေဆိုးရေသန့်၁၀၀,၀၀၀ ကုဗမီတာ (၃,၅၀၀,၀၀၀ပေ၃) နှင့် ဆိုင်ယာနိုက် ၁၂၀ တန် (၁၂၂တန်)အထိTiszaမြစ်ထဲသို့ ထုတ်လွှတ်ခဲ့သည် ။
မြန်မာပြည် ကျောက်တောင်များရှိ ရွှေကြောများတွင် မိုင်ချီရှည်လျားသော ရွှေတွင်းများစွာ ကချင်ပြည်နယ်၊ စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ မန္တလေးတိုင်း လုပ်ကွက်များတွင် ထိုနည်းကို သုံးကြသည်။
မာကျူရီဖြစ်စဉ် (ပြဒါး Hg)
သမိုင်းကြောင်းအရ၊ပြဒါးကိုရွှေမှုန်ငယ်များဖြင့် မာကျူရီ-ရွှေအမာလ်ဂမ်ကိုဖန်တီးရန်အတွက်placer ရွှေတူးဖော်ရေးတွင် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် အသုံးပြုခဲ့ပြီး ရွှေပြန်လည်ရရှိမှုနှုန်းကို မြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။
ပထမဦးစွာ ရွှေသတ္တုရိုင်းကို ကြေမွပြီး အမှုန့်အဖြစ် ကြိတ်ခွဲကာ ရွှေမှုန်များ ရောစပ်ရန်အတွက် ပေါ်လွင်စေသည်။ ထို့နောက် ဤအမှုန့်ကြိတ်ထားသော သတ္တုရိုင်းကို အရည်မာကျူရီနှင့် ရောစပ်ပြီး ရောစပ်သည်။
မာကျူရီသည် ရွှေမှုန်များဖြင့် အမာလ်ဂမ်ဟုခေါ်သော သတ္တုစပ်ကို ဖွဲ့စည်းပေးပြီး သတ္တုရိုင်းမှ ရွှေကို ထိရောက်စွာ စုပ်ယူနိုင်စေရန် ပြုလုပ်သည်။ ရွှေကို အမာလ်ဂမ်မှ မာကျူရီကို ပြုတ်ခြင်းဖြင့် စုစည်းသည် ။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်ကို retorting ဟုခေါ်သည်။
၎င်းသည် အလွန်သေးငယ်သော ရွှေမှုန်များကို ထုတ်ယူရာတွင် ထိရောက်မှုရှိသော်လည်း မာကျူရီငွေ့၏ အဆိပ်သင့်မှုကြောင့် ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် အန္တရာယ်ရှိသည်။
၁၉၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် မာကျူရီကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် အသုံးပြုခြင်းကို ရပ်တန့်ခဲ့သည်။ သို့သော် မာကျူရီကို လက်မှုပညာနှင့် အသေးစား ရွှေတူးဖော်ရေး (ASGM) တွင် အသုံးပြုနေဆဲဖြစ်သည်။
ရွှေ နှင့် သတ္တုထုတ်လုပ်သော ကုမ္ပဏီကြီးတွေ
ရွှေအများစုကို အဓိကကော်ပိုရေးရှင်းများမှ ထုတ်လုပ်သော်လည်း ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းတွင် အသေးစားလက်အားသုံးရွှေတူးဖော်သူ ၁၀ သန်းမှ ၁၅ သန်းအထိ ခန့်မှန်းခြေရှိသည်။ ၎င်းတို့အနက် ၄.၅ သန်းခန့်သည် အမျိုးသမီးများဖြစ်ပြီး ကလေး ၆၀၀,၀၀၀ ခန့်သည် တရားမဝင် လက်မှုပညာ ရွှေတွင်းများတွင် လုပ်ကိုင်ကြသည်။
လက်အားသုံး ရွှေတူးဖော်သူများသည် ရွှေတူးဖော်ရန်နှင့် ပြုပြင်ရန်အတွက် အခြေခံနည်းလမ်းများကို အသုံးပြုကြသည်။ ဤလူအများစုသည်အလွန်အမင်း ဆင်းရဲမွဲတေမှု၊ အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်မှုနှင့်မြေယာမဲ့မှုတို့မှလွတ်မြောက်ရန် တူးဖော်နေကြသည် ။
ဂါနာတွင်galamsey ရွှေတွင်း လုပ်သားအရေအတွက် ၂၀,၀၀၀ မှ ၅၀,၀၀၀ အထိရှိသည်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။အိမ်နီးချင်း ပြင်သစ်စကားပြောနိုင်ငံများတွင် ထိုကဲ့သို့သော အလုပ်သမားများကိုorpailleursဟုခေါ်သည် ။ ဘရာဇီး၊ ဗင်နီဇွဲလား၊ ဆူရီနမ် နှင့် ပြင်သစ်ဂီယာနာတို့တွင် အလုပ်သမားများကိုgarimpeirosဟုခေါ်သည်။
ရွှေ တွင်း နှင့် အခြား သတ္တုတွင်းလုပ်သားများသည် ဒေသအာဏာပိုင်များ ၏ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းမှု၊ သတ္တုတွင်းပြိုကျမှုနှင့် မာကျူရီကဲ့သို့သော လုပ်ငန်းစဉ်များတွင် အသုံးပြုသော မလုံခြုံသော ဓာတုပစ္စည်းများမှ အဆိပ်သင့်မှုတို့ကို ကြုံတွေ့ရနိုင်ခြေရှိသည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ်အတွင်း ဂါနာနိုင်ငံတွင်Dompoase သတ္တုတွင်းပြိုကျမှုကြောင့်အလုပ်သမား ၁၈ ဦး သေဆုံးခဲ့ရသည်။ ၎င်းသည် ဂါနာသမိုင်းတွင် အဆိုးရွားဆုံး သတ္တုတွင်းဘေးအန္တရာယ်ဖြစ်သည်။
ဤသတ္တုတွင်းများရှိ ကလေးများသည် အလွန်ဆိုးရွားသော အလုပ်ခွင်အခြေအနေများနှင့် ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းများပြိုကျခြင်း၊ ပေါက်ကွဲမှုများနှင့် ဓာတုပစ္စည်းများထိတွေ့ခြင်းကဲ့သို့သော အန္တရာယ်အမျိုးမျိုးကို ခံစားကြရသည်။ ကလေးများသည် ဤအန္တရာယ်များကို အထူးထိခိုက်လွယ်ပြီး အများအပြားသည် အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာရောဂါများ၊ အကြားအာရုံနှင့် အမြင်အာရုံပြဿနာများကို ခံစားရလေ့ရှိသည်။
နိုင်ငံစုံကော်ပိုရေးရှင်းကြီးများမှ ရွှေတူးဖော်ခြင်းသည်ရွှေထောက်ပံ့မှု၏ 80% ခန့်ကို ထုတ်လုပ်ပေးသည်။ ရွှေအများစုကို ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများတွင် တူးဖော်ကြသည်။ ကြီးမားသော သတ္တုတူးဖော်ရေးကုမ္ပဏီများသည်ချမ်းသာသောကုမ္ပဏီများနှင့် ဆင်းရဲသောကုမ္ပဏီများကို ချိတ်ဆက်ပေးခြင်းဖြင့်စီးပွားရေး၏ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာဖြစ်စဉ် တွင် အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ကြသည်။
Newmontနှင့်Barrick Goldတို့သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အကြီးဆုံးရွှေတူးဖော်ရေးကုမ္ပဏီများဖြစ်သော်လည်း ဤလုပ်ငန်းတွင် ကော်ပိုရေးရှင်းငယ်များစွာရှိသည်။
ဒေသခံလူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများသည် သတ္တုတွင်းကုမ္ပဏီကြီးများကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ပတ်ဝန်းကျင်ယိုယွင်းပျက်စီးမှုကို မကြာခဏ ခံရလေ့ရှိပြီး ဒေသအာဏာပိုင် အစိုးရ၏ ကာကွယ်မှု သို့မဟုတ် စက်မှုလုပ်ငန်းစည်းမျဉ်းများ မရှိနိုင်ပါ။
ဥပမာအားဖြင့်၊ Lega Dembအခြတ္တုတွင်းတဝိုက်ရှိ လူထောင်ပေါင်းများစွာသည်ပြဒါး၊ အာဆင်းနစ်နှင့် အခြားအဆိပ်အတောက်များနှင့် ထိတွေ့နေရပြီး ကျန်းမာရေးပြဿနာများနှင့် မွေးရာပါချို့ယွင်းချက်များ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်ဖြစ်ပေါ်စေသည်။
ထိခိုက်လွယ်သော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများသည်လည်း သတ္တုတွင်းများ ကြောင့် ၎င်းတို့၏မြေယာများ ဆုံးရှုံးသွားနိုင်သည်။
အချို့သော ကုမ္ပဏီကြီးများသည် ကော်ပိုရိတ်တာဝန်ယူမှုလုပ်ဆောင်မှုများနှင့် ဒေသဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုများမှတစ်ဆင့် ဒေသဆိုင်ရာတရားဝင်မှုကို တည်ဆောက်ရန် ကြိုးစားခဲ့ကြသည် ။
ရွှေတူးခြင်းနဲ့မြန်မာနိုင်ငံ
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရွှေတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းသည် ရှေးယခင်ကတည်းက စီးပွားရေးအရ အရေးပါသော သတ္တုတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွှေတူးဖော်ရေးနှင့် ပတ်သက်သည့် အဓိကအချက်များကို အောက်ပါအတိုင်း အကျဉ်းချုပ် လေ့လာနိုင်ပါသည် -
၁။ အဓိက ထွက်ရှိသော ဒေသများ
မြန်မာနိုင်ငံနေရာတော်တော်များများတွင် ရွှေထွက်ရှိပြီး အထူးသဖြင့် အောက်ပါဒေသများ၌ တူးဖော်မှု များပြားသည် -
ကချင်ပြည်နယ်: မြစ်ကြီးနား၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်၊ ပူတာအို၊ ဝါရှောင်၊ တနိုင်း နှင့် ဧရာဝတီမြစ်ဆုံအနီးတစ်ဝိုက်၊
စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး: ကသာ၊ ထင်းရှူး၊ ဟုမ္မလင်း (ချင်းတွင်းမြစ်ဝှမ်း) နှင့် ဗန်းမောက် ဒေသများ။
မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး: သပိတ်ကျင်း၊ ရမည်းသင်း၊ မိုးကုတ်၊ မိုးထိမိုးမိ နှင့် မတ္တရာမြို့နယ်များ။
ရှမ်းပြည်နယ်: ရွှေညောင်၊ တာချီလိတ်၊ သံလွင်မြစ်ဝှမ်းနှင့် ကျိုင်းတုံဒေသများ။
ပဲခူးတိုင်းနှင့် ကရင်ပြည်နယ်: ရွှေကျင်နှင့် သံတောင်ကြီး ဒေသများ။ မွန်ပြည်နယ် ဒေသအချို့
၂။ တူးဖော်သည့် နည်းလမ်းများ
(၁) လက်လုပ်လက်စား (သို့) တစ်နိုင်တစ်ပိုင် တူးဖော်ခြင်း:
မြစ်၊ ချောင်း သဲသောင်များတွင် ရွှေကျင်ခြင်း (Placer mining)။
ရေစုပ်စက်၊ မြောစက်များအသုံးပြု၍ မြစ်ချောင်းကမ်းပါးများကို တူးဖော်ခြင်း။
(၂) စက်မှုဇုန် စကေးအသေး/အလတ် တူးဖော်ခြင်း:
ရွှေကြောများရှိသည့် တောင်ကြောများကို မြေအောက်လှိုဏ်ခေါင်းတူး၍ တူးဖော်ခြင်း (Hard rock mining)။
စက်ယန္တရားများ (မြေကောစက်များ၊ ခွဲစက်များ) သုံး၍ အကြီးစားတူးဖော်ခြင်း။
နောက်ဆက်တွဲ သက်ရောက်မှုနှင့် စိန်ခေါ်မှုများ
# # # သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် ထိခိုက်မှုများ
ပြဒါး (Mercury) နှင့် ဆိုင်ယနိုက် (Cyanide) အသုံးပြုမှု: ရွှေခွဲထုတ်ရာတွင် ဤဓာတုပစ္စည်းများကို စနစ်တကျ မစွန့်ပစ်ပါက သောက်သုံးရေနှင့် မြစ်ချောင်းများအတွင်း စီးဝင်ပြီး အရေပြားရောဂါနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် အဆိပ်သင့်မှုများ ဖြစ်ပေါ်စေသည်။
မြစ်ချောင်းနှင့် စိုက်ပျိုးမြေ ပျက်စီးခြင်း: မြစ်ဝှမ်းများတွင် မြောပါတူးဖော်မှုကြောင့် မြစ်ကြောင်းပြောင်းခြင်း၊ ချောင်းများ တိမ်ကောခြင်းနှင့် လယ်ယာမြေများ ရွှံ့နွံဖုံးလွှမ်းခြင်းများ ဖြစ်ပွားသည်။
တရားမဝင် တူးဖော်မှုများ: အာဏာပိုင်နှင့် ဒေသတွင်း ထိန်းချုပ်မှု လစ်ဟာချက်များကြောင့် တရားမဝင် ရွှေတူးဖော်မှုများပြားလာပြီး ဒေသခံတို့၏ လူမှုစီးပွားကို သက်ရောက်မှုများ ရှိနေသည်။
ရွှေတူးဖော်ရေးနှင့် ပတ်သက်ပြီး ဒေသတစ်ခုခု၏ အခြေအနေ၊ စီးပွားရေး/ဥပဒေရေးရာ သို့မဟုတ် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် သက်ရောက်မှု စသည့် အကြောင်းအရာ အချို့ ဖြစ်ပါသည်။
မြန်မာ့ရွှေစျေးကွက်
အကယ်ဒမီ မီးလင်းရွှေ (၂၄ ကာရက်): မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရွှေတန်ဖိုးကို ရန်ကုန်တိုင်း ဒေသကြီး ရွှေလုပ်ငန်းရှင်များအသင်း (YGEA) က သတ်မှတ်ပေးသော ဗဟိုရည်ညွှန်းဈေး နှင့် ပြင်ပ မှောင်ခို/ပြင်ပဈေးကွက် ဟူ၍ နှစ်မျိုး ကွဲပြားလေ့ရှိပါသည်။
တွက်ချက်ပုံ အတိုင်းအတာ: မြန်မာ့ရွှေကို ကျပ်၊ ပဲ၊ ရွေး တို့ဖြင့် တိုင်းတာပြီး ၁ ကျပ်သားလျှင် ၁၆.၆ Gram နီးပါး ရှိပါသည်။
Gamini က
မြန်မာပြည် တစ်နှစ် ရွှေပမာဏ မည်မျှထုတ်သည် မဖြေပါ။ စာရင်းမရှိသော်လည်း ၂၀၁၉ သုတေသနာစာတန်းတစ်ခုအရ USD 38 ဘီလျံ အနည်းဆုံး တရားမဝင် ထုတ်ကြသည် ဟု ဆိုသည်။ သုတေသနစာတန်း မှာ ကျနော်၏ သုံးသပ်ချက်အရ မဖြစ်နိုင်ပါ ။
ရွှေရှာဖွေခြင်းနှင့်ထုတ်လုပ်ခြင်း
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရှေးယခင်ကတည်းက အသုံးပြုခဲ့သော ရိုးရာရွှေရှာနည်းများမှသည် ခေတ်မီနည်းပညာသုံး နည်းလမ်းများအထိ ရွှေရှာဖွေစစ်ဆေးနည်း (Gold Prospecting Methods) အမျိုးမျိုး ရှိပါသည်။
အဓိက အသုံးပြုကြသော နည်းလမ်းများကို အောက်ပါအတိုင်း အုပ်စုခွဲ၍ လေ့လာနိုင်ပါသည်။
၁။ ရိုးရာနှင့် ချောင်းကမ်းပါး ရွှေကျင်နည်းများ (Alluvial Gold Prospecting)
မြစ်၊ ချောင်း၊ ကန်များနှင့် အနယ်ကျောက် ရွှေရှာဖွေရာတွင် အသုံးပြုသော နည်းလမ်းများ ဖြစ်ပါသည်။
ရွှေကျင်ခွက်ဖြင့် ကျင်ခြင်း (Gold Panning):
သဲ၊ ရုန်းနှင့် ကျောက်ခဲများကို ရွှေကျင်ခွက် (Pan) ထဲထည့်ကာ ရေထဲတွင် အဝိုင်းလိုက် လှုပ်ခါပေးခြင်း ဖြစ်သည်။
ရွှေသည် အခြားသဲ/ကျောက်များထက် လေးလံသောကြောင့် ခွက်၏ အောက်ခြေတွင် ကျန်ရစ်ခဲ့ပါသည်။
ရွှေဖောင်/ရွှေဖောင်စက်ဖြင့် ကျင်ခြင်း (Sluicing):
ရေစီးသန်သော ချောင်းများတွင် သစ်သား သို့မဟုတ် သံပြားဖြင့် လုပ်ထားသော လျှောတုံး (Sluice Box) ထည့်၍ သဲ/ရုန်းများကို ရေစီးနှင့် မျှောချကာ အောက်ခြေ ကော်ဇော/အကန့်များတွင် ရွှေပွင့်များကို ဖမ်းယူခြင်း ဖြစ်သည်။
၂။ ခေတ်မီ ရွှေရှာစက်များ အသုံးပြုခြင်း (Metal Detecting)
မြေပေါ်၊ မြေအောက် ရွှေခဲ (Gold Nuggets) နှင့် ရွှေကြောများကို လျင်မြန်စွာ ရှာဖွေနိုင်သော နည်းလမ်း ဖြစ်သည်။
VLF (Very Low Frequency) စက်များ: ရွှေမှုန် သို့မဟုတ် အနက်မရှိသော ရွှေခဲများကို ရှာဖွေရာတွင် အသုံးဝင်ပြီး သတ္တုအမျိုးအစား ခွဲခြားနိုင်စွမ်း ကောင်းမွန်ပါသည်။
PI (Pulse Induction) စက်များ: မြေထုထဲတွင် သံဓာတ်/သတ္တုဓာတ် များပြားသော မြေအမျိုးအစားများနှင့် မြေအနက်ပိုင်းရှိ ရွှေခဲကြီးများကို ရှာဖွေရန် အကောင်းဆုံး ဖြစ်ပါသည်။
၃။ အနည်ကျ/ကျောက်ကြော ရွှေရှာခြင်း (Lode/Hard Rock Gold Prospecting)
တောင်တန်းများ၊ ကျောက်တောင်များနှင့် သတ္တုကြောများတွင် ရွှေရှာဖွေသော နည်းလမ်း ဖြစ်ပါသည်။
သလင်းကျောက်ကြော (Quartz Veins) ကြည့်ခြင်း: ရွှေသည် သလင်းကျောက် (Quartz) များနှင့် ဒွန်တွဲ၍ တွေ့ရများသည်။ သလင်းကျောက်ကြောများတွင် သံချေးရောင် (Brown/Red Iron Stains) ပါဝင်ပါက ရွှေပါဝင်နိုင်ခြေ မြင့်မားပါသည်။
ကျောက်နမူနာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း (Sampling & Crushing): ကျောက်နမူနာများကို ရယူပြီး အမှုန့်ကြိတ်ကာ ရွှေကျင်ခွက်ဖြင့် ပြန်လည်ကျင်ယူ၍ ရွှေပါဝင်မှုကို စစ်ဆေးခြင်း ဖြစ်သည်။
၄။ မြေပြင် အညွှန်းလက္ခဏာများ ကြည့်၍ ရှာခြင်း (Geological Indicators)
မြေဆီလွှာ အပြင်အဆင်: သံဓာတ်များ၍ အနီရောင် သို့မဟုတ် အမည်းရောင် သဲများ (Black Sand/Magnetite) ရှိသော နေရာများ။
သတ္တုဓာတ် ပေါင်းစပ်မှု: ပန်းမီးကျောက်၊ ပိုင်ရိုက် (Pyrite - ရွှေအတု/မိုက်ခရို) နှင့် သလင်းကျောက်များ စုစည်းနေသော ဒေသများ။
အရေးကြီးသော သတိပေးချက်:
ဓာတုပစ္စည်း သတိပြုရန်: ရွှေဖမ်းယူရာတွင် ပြဒေါင်း (Mercury) သို့မဟုတ် ဆိုင်ယာနိုက် (Cyanide) အသုံးပြုပါက အဆိပ်အတောက် ဖြစ်စေနိုင်သောကြောင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် ကျန်းမာရေးအတွက် လွန်စွာ အန္တရာယ်ရှိပါသည်။
ဥပဒေနှင့် လုပ်ပိုင်ခွင့်: ရွှေရှာဖွေ တူးဖော်ခြင်း မပြုမီ သက်ဆိုင်ရာ ဒေသအာဏာပိုင်များ၏ တရားဝင် ခွင့်ပြုချက်နှင့် သတ္တုတွင်း ဥပဒေများကို လိုက်နာရန် လိုအပ်ပါသည်။
ကမ္ဘာ့ရွှေဈေးကွက် (Spot Gold) ၏ ယနေ့ 2.8.2026 ပေါက်ဈေးမှာ ၁ အောင်စ (Troy Ounce) လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄,၀၄၂ - ၄,၀၄၅ ဒေါ်လာ ဝန်းကျင် ရှိနေပါသည်။
စတော့ ဈေးကွက် အချက်အလက်အချို့
အလေးချိန် ၁ အောင်စ (Troy Ounce): ၃၁.၁၀၃၅ ဂရမ်
မြန်မာစံချိန်အရ: ၁ အောင်စလျှင် ၁ ကျပ်သား ၈ ပဲ ၃ ရွေး ခန့် ရှိပါသည်။
(မှတ်ချက် - ကမ္ဘာ့ရွှေဈေးသည် စီးပွားရေး/ငွေကြေးဈေးကွက် အရောင်းအဝယ်အပေါ် မူတည်၍ တစ်ရက်အတွင်း စက္ကန့်နှင့်အမျှ အနည်းငယ် အတက်အကျ ပြောင်းလဲနိုင်ပါသည်။)
ရွှေစျေး သြဂုတ် ၂၀၂၆
ကမ္ဘာ 4042
USD 4450 mmk
YGEA စျေး..96 သိန်း
ပြင်ပစျေးတန်း
အခေါက်ရွှေ 16.606g
ရောင်းစျေး..96 သိန်း
ပြန်ဝယ်စျေး..95 သိန်း
စနစ်ဟောင်း
15 ပဲရည်စျေး.. 90.8 သိန်း
စနစ်သစ်စျေးတန်း
15 ပဲရည်စျေး.. 16.329g
ရောင်း.. 95 သိန်း
ပြန်ဝယ်..94 သိန်း
ရွှေ မက်ထရစ် ၁ တန် (1 Metric Ton) တွင် ၆၁၂ ပိဿာ ၃၉ ကျပ်သား (အကြမ်းအားဖြင့် ၆၁၂.၄ ပိဿာ) ရှိပါသည်။
တွက်ချက်ပုံ အသေးစိတ်မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည် -
တွက်ချက်ပုံ အဆင့်ဆင့်
၁ မက်ထရစ်တန် = ၁,၀၀၀ ကီလိုဂရမ်
မြန်မာ စံချိန်စံညွှန်းအရ
၁ ပိဿာ = ၁.၆၃၂၉၃ ကီလိုဂရမ်
၁ ပိဿာ = ၁၀၀ ကျပ်သား
နိဂုံးချုပ်ရပါက
မြန်မာနိုင်ငံမှာ ကောလင်း၊ ပျဥ်မနား ဒေသများမှာ အစိုးရ သတ္တုတွင်း(သတ္တုတွင်း၁) နဲ့ နိုင်ငံခြား ရင်းနှီးမြှတ်နှံမှု ကုမဏီ များ ဖက်စပ် ရွှေထုတ်လုပ်ခဲ့ ကြပါတယ်။
ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများမှာ ရွှေ နဲ့ သတ္တု ထုတ်လုပ်ရေး ရင်းနှီးမြှတ်နှံမှုကုမဏီ များက သာမန်အားဖြင့် ထုတ်လုပ်တဲ့ ရွှေ နဲ့ သတ္တု တန်ဖိုးရဲ့ 5% state royalty + 3% commercial tax ပေးရသော်လည်း ယခုခေတ်မှာ အစိုးရက ဖက်စပ်မလုပ်တော့ပဲ တော့ပဲ ရွှေ ပိဿာနဲ့ ကြိုတင်အခွန် တောင်းပါတယ်။
မြန်မာပြည်မှာတော့ ကုမဏီများက ရွှေအထွက် ခန့်မှန်း လိမ်ညာစာရင်းပြကြတာကြောင့် လုပ်ကွက် ချပေးတာနဲ့ အာဏာပိုင်များနဲ့ ညှိနှိုင်းပြီး ရွှေ ၂၅ ရာနှုန်း ကြိုတင် အခွန်ငွေ ပေးရပါတယ်။ ကုမဏီများလည်း ရွှေ ထွက်သည်ဖြစ်စေ၊ မထွက်သည်ဖြစ်စေ တရားဝင် လုပ်ကွက်များ ရှားပါးသထက် ရှားပါးလာကြပါတယ်။
ရွှေ ထုတ်လုပ်တဲ့ ကုမဏီ ကြီးများက ရွှေ ppm 1 to 20 မပါရင် စက်ကြီးများနဲ့ လာမတူးကြပါဘူး။ အများအားဖြင့် ရွှေ နဲ့ သတ္တု ရှာဖွေရေး ရှေ့ပြေးအဖွဲ့များက ရွှေ 5 to 20 ppm အထက် ပါဝင်မှ သာ ဒေါ်လာ သန်းချီ ရင်းနှီးမြှတ်နှံ ကြပါတယ်။
Gold mine investors look for ore grades generally starting at 1 to 20 ppm (parts per million), which is equal to 1 to 20 grams of gold per metric ton of rock.
မြန်မာနိုင်ငံ လုပ်ကွက်အများစုက 1 ppm တောင် မရှိပါဘူး။ ဒါကြောင့် ရွှေလုပ်ကွက်အများစုက ၂၅ ရာနှုန်း တကယ်သာပေးရရင် ဘယ်နည်းနဲ့မှ အမြတ်မထွက်နိုင်ပါ။ သို့သော် နွမ်းပါးသော မြန်မာပြည်သူများဟာ တနေ့ ကျပ် ၂ သောင်း (US$5.00) သာ လုပ်ခရတဲ့ ရွှေ လုပ်ကွက်များမှာ လက်နက်ကိုင် ဒေသအာဏာပိုင်များ ထိန်းချုပ်မှုအောက် ခက်ခဲ ပင်ပမ်းစွာ အသက်စွန့် လုပ်ကိုင်နေကြရ ရှာပါသည်။
ကနဦး ရွှေလုပ်ငန်းရှင်ဟောင်း အသက် ၈၇ နှစ်အရွယ် ဦးမရမ်နော် က ပြောပြသည်။
ကိုဇော်အောင်ရေ
"ရွှေ မှုန်ကို နေ့တိုင်း လျှာနဲ့လျက်တဲ့ ရွှေလုပ်ငန်းရှင် ရွှေသူဌေး တွေ့ဘူးသလား"
"မတွေ့ဖူးပါဘူး ဦးလေးရယ်။ ပြောပြပါအုန်း"
" ရွှေ အမှုန့်၊ မီးဖုတ်တယ်ဗျ။ ပြာဖြစ်အောင် သေချာ လုပ်ထားပြီး ဗူးလေးထဲမှာထည့်ထားတယ်။ နေ့တိုင်း လျှက်ဆားလျှက်သလို တံထွေးဆွတ် လက်ညိုးနဲ့ တို့စားတယ်"
"တခါတလေ ငှက်ပျောသီးနဲ့ တို့စားတယ်"
" အန္တရယ်ဖြစ်နိုင်သလား"
ကျနော်လည်း တတ်သိသမျှ ဖြေလိုက်ပါတယ်။
" အော် ဟုတ်လား၊ တစ်နေ့ နည်းနည်းလေး လျက် တယ်ဆိုရင်တော့ အန္တရာယ် မဖြစ်နိုင်ပါဘူး"
အဲလို ထူးဆန်းတဲ့ ရွှေသူဌေး များစွာ ရှိမှာပါ။
ဇော်အောင် (မုံရွာ)
3.8.2026
ကိုးကား
(1)..Gimini အဖြေများ
(2)..တယ်လီဂရမ်ဂရု
https://t.me/gdbprice
အ
