30/04/2026
"ကဆုန်လပြည့်၏ ထူးခြားချက် (၅) ရပ်"
•~~~~~~~~•~~~~~~~~•
၁။ ဗျာဒိတ်ခံယူသည့်နေ့ = လေးသင်္ချေနှင့်
ကမ္ဘာတစ်သိန်းအစ ကဆုန်လပြည့်နေ့။
၂။ ဘုရားဖွားမြင်သည့်နေ့ = မဟာသက္ကရာဇ် (၆၈)ခု၊
ကဆုန်လပြည့် (သောကြာနေ့)။ (ဘီစီ ၆၂၃)
၃။ ဘုရားဖြစ်သည့်နေ့ = မဟာသက္ကရာဇ် (၁၀၃)ခု၊
ကဆုန်လပြည့် (ဗုဒ္ဓဟူးနေ့)။ (ဘီစီ ၅၈၈)
၄။ ဗုဒ္ဓဝင်အကျဉ်းဟောသည့်နေ့ =
မဟာသက္ကရာဇ် (၁၀၄)ခု၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့။ (ဘီစီ ၅၈၇)
၅။ ပရိနိဗ္ဗာန်စံသည့်နေ့ = မဟာသက္ကရာဇ် (၁၄၈)ခု၊
ကဆုန်လပြည့် (အင်္ဂါနေ့)။ (ဘီစီ ၅၄၃)
လင်္ကာ ။ ။ {ဗျာဒိတ်, မွေးဖွား, တရားသိမြင်, ဗောဓိပင်, စံဝင် ပရိနိဗ္ဗာန်}
-------------------------------------------------------------------
ကဆုန်လကို ပုဂံခေတ်က
ကုဆုန်၊ ကူဆုန်၊ ကဆုန်၊ ခူဆုန်၊
ခုဆုန်ဟု အမျိုးမျိုးရေးသား ခေါ်ဝေါ်ခဲ့တာကို
ကျောက်စာများအရ သိရှိရပါတယ်။
ကုဆုန်မှာ မူရင်း ဝေါဟာရဖြစ်ပြီး
ကဆုန်- စသော ကျန်ဝေါဟာရများမှာ
ကုဆုန်မှ ရွှေ့လျားပြောင်းလဲလာသော
ဝေါဟာရများ ဖြစ်ကြပါတယ်။
ကုဆုန်နှင့် ကဆုန်တို့ရှိ
ကု၊ က ပုဒ်တို့မှာ ကုတို့၊ ကုခန်း၊ ကစွန်း၊
ကညို့၊ ကတောက် စသော ဝေါဟာရတို့ရှိ
ကု၊က ပုဒ်တို့ကဲ့သို့ "ရေဟု" အဓိပ္ပါယ်ရပါတယ်။
"စုန်" မှ ဆင်းသက်လာသော "ဆုန်" မှာ
သွန်းခြင်း၊ လောင်းခြင်း၊ ဖျန်းခြင်းလို့ အဓိပ္ပါယ်ရပါတယ်။
"ကဆုန်လ" အဓိပ္ပာယ်ကို
"ရေသွန်းသောလ၊ ရေလောင်းသောလ၊
ရေဖျန်းသောလ" ဟူ၍လည်း
တစ်မျိုး ခေါ်ဆိုကြပြန်ပါသေးသည်။
ကဆုန်လပြည့်နေ့၌
ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် သူတော်စင် အပေါင်းတို့သည် ပရိဘောဂစေတီထိုက်သော မဟာဗောဓိပင်အား
ပန်း၊ ဆီမီး၊ နံ့သာ အစရှိသည်တို့ဖြင့် ပူဇော်ကြပြီး
ဗုဒ္ဓသာသနာတော်မြတ်ကြီး အဓွန့်ရှည်စွာ တည်မြဲပါစေခြင်းအကျိုးငှါ အာရုံပြု၍ ညောင်ရေသွန်းလောင်းခြင်း မင်္ဂလာကို ပြုလုပ် ဆင်နွဲကြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။
Edit. အရှင်ဝိသုတ - { ရေစကြို }