30/04/2020
BỨC ẢNH LỊCH SỬ - NGÀY HỘI NGỘ
Người thanh niên trong bức ảnh này là ông Lê Văn Thức - một người tử tù - một đảng viên cộng sản nằm vùng trong Quân lực Việt Nam Cộng hoà.
Ông đã leo lên chức vụ thiếu uý trong quân đội Sài Gòn và cung cấp nhiều tin tức quân sự có ích cho tổ chức. Trong một lần làm nhiệm vụ tình báo ông đã bị lộ. Ngay sau đó, ông Thức bị kết án tử hình.
Lúc xử xong án tử hình, Phía Sài Gòn dán ảnh ông Thức khắp bến phà Rạch Miễu và Mỹ Tho để rêu rao! Một buổi, mẹ ông đi chợ, có người cho bà hay: “Thím Năm, tụi nó xử tử hình anh Năm Thức rồi”! Hay tin, gánh lá chuối trên vai người mẹ rơi xuống. Bà chạy băng ra bến phà Rạch Miễu. Con phà vừa rời bến, cánh tay bé nhỏ ngoắc chiếc phà và tiếng thét thảm thiết của người mẹ trong giây phút phân ly với con mình như vỡ vụn cả không gian, làm lay động tâm can viên tài công. Và, con phà đã quay lại - một việc rất hiếm khi - để cho người mẹ có thể nhìn con lần cuối!
Tuy nhiên, đúng là sống chết có số, tươi héo bởi trời, ngay trước giờ ra pháp trường, phía Mỹ đã đề xuất tạm ngưng thi hành án tử hình với ông để sau này có thể trao đổi ông với một số phi công Mỹ bị ta bắt giữ, do đó ông may mắn thoát chết. Ông được chuyển ra nhà tù Côn Đảo và bị Bên thua cuộc khủng bố, tra tấn từ năm 1968 đến 1975.
Sau ngày 30/4/1975, ông cùng bạn tù chính trị phá ngục vượt biển trở về đất liền. Và bức hình này được chụp khi ông và mẹ gặp lại nhau sau 7 năm xa cách. Khi nhìn thấy ông, người mẹ già trong hình dáng khắc khổ khóc nấc thành tiếng ôm trầm lấy người con trai duy nhất của bà và nói: “Thức! Má tưởng con chết rồi...”. Cứ vậy hai mẹ con ôm nhau khóc...
Ông đã may mắn hơn hàng triệu đồng đội khác khi ngày chiến thắng ông được trở về trong vòng tay của người mẹ thân yêu.
Sau ngày thống nhất, ông nộp đơn xin gia nhập lực lượng công an tỉnh Tiền Giang. Thế nhưng, do chiến tranh mới đi qua, nhìn vào“ lý lịch” thấy ghi thiếu úy của chế độ cũ nên ông bị… loại ngay!
Sau đó, ông được giới thiệu về xã Tân Thạch! Một thời gian sau, ông mới được quyết định cho phục hồi sinh hoạt Đảng! Năm 1991, ông về hưu và hạnh phúc bên gia đình cùng vợ và hai con dưới mái nhà tình nghĩa của Công ty sổ xố kiến thiết Tiền Giang xây tặng.
Số phận của ông cũng giống như bao tình báo viên khác của mọi cuộc chiến. Nếu không hy sinh trong chiến loạn thì phải chấp nhận sống một cuộc đời thầm lặng thời hậu chiến.
“Chiến tranh găm vào người anh
Như hạt cát cấy vào lòng trai
Trai cho đời những viên ngọc
Anh cho đời cả tương lai…”